Fakta & KajianInfo

Hukum mencabut uban yang perlu kita tahu.

SOALAN:

Assalamualaikum Ustaz. Saya seorang lelaki yang agak berumur dan rambut saya mula dipenuhi uban. Saya seringkali mencabut uban dan isteri saya pernah menegur dan mengatakan bahawa uban tidak boleh dicabut kerana uban ialah cahaya seorang Mukmin. Katanya, ada hadis yang mengatakan sebegitu. Adakah ini bermakna haram mencabut uban? Mohon penjelasan ustaz.

JAWAPAN:

Yang terkuat diriwayatkan oleh ‘Amr bin Syu’aib daripada bapanya daripada datuknya, Rasulullah SAW bersabda: “Janganlah mencabut uban kerana tidaklah seorang Muslim mendapat uban dalam Islam, melainkan (uban itu) akan menjadi cahaya baginya pada hari akhir zaman nanti.” Hadis ini terdapat dalam beberapa kitab hadis muktamad seperti Sunan Abu Dawud, Sunan al-Tirmizi dan Sunan al-Nasaie.

Mengikut riwayat al-Baihaqi dalam Syu’ab al-Iman: “Uban ialah cahaya Mukmin. Tidaklah seseorang mendapatkan uban dalam Islam melainkan ia akan mendapat satu pahala dan diangkat satu darjat bagi setiap lembar uban itu.”

Hadis ini mengandungi larangan. Baginda melarang kita untuk mencabut uban sebab uban akan menjadi cahaya bagi kita di hari akhir zaman nanti. Namun para ulama daripada empat mazhab mentafsirkan larangan di sini bermakna makruh, bukan haram. Justeru, hukum mencabut uban makruh sahaja.

Imam Malik pernah ditanya tentang hukum mencabut uban. Beliau menjawab: “Saya tidak melihatnya sebagai perkara haram. Namun, membiarkannya lebih saya sukai.” Begitulah yang dinukilkan oleh karya al-Baji dalam kitabnya al-Muntaqa.

Bagaimanapun, sebahagian ulama berpendapat hukumnya haram. Mereka mentafsirkan makna larangan dalam hadis ini haram. Ibn al-Rif’ah menukilkan pendapat ini daripada kitab al-Umm karya al-Syafii. Imam al-Nawawi berkata, dalam Majmuk: “Jika dikatakan haram mencabut uban kerana larangan yang sahih (daripada Nabi SAW), maka pendapat ini tidak dikira melampau.”

Jika saudara meminta pandangan peribadi saya, maka saya cenderung kepada pendapat jumhur ulama. Mencabut uban hukumnya makruh sahaja, bukan haram. Uban di atas kepala menandakan paras umur kita yang semakin tua, bermakna semakin hari semakin kita menghampiri hari pemergian kelak.

Sumber: Edisi Media